D

e poesta is het graslandschap van de Grote Hongaarse Laagvlakte, een steppelandschap met een hoog grondwaterpeil.

Het corresponderende Hongaarse woord puszta betekent letterlijk leegte en is van Slavische oorsprong.

Van oudsher werd de poesta gebruikt voor extensieve veeteelt, tegenwoordig is het gebied grotendeels ontgonnen voor de akkerbouw. De laatste resten van de poesta worden als natuurreservaat beschermd. Het grootste en bekendste daarvan is Hortobágy ten westen van Debrecen met zijn Nagycsárda (herberg) daterend uit 1699.

Kenmerkend voor de traditionele poesta van Midden- en Oost-Hongarije zijn de typische waterputten (reigerputten), kuddes grijze runderen, schapen met gedraaide hoornen (racka) en de langharige Hongaarse herdershonden puli en komondor.

Het woord puszta kan ook betrekking hebben op de grote landgoederen van West-Hongarije, vandaar de vele dorpen in dat gebied waarvan de naam eindigt op puszta.

De Grote Hongaarse Laagvlakte (Hongaars: Alföld of Nagyalföld, Roemeens: Câmpia Tisei) is een grote vlakte die ligt in het zuidelijke en oostelijke deel van Hongarije, de Transkarpatische Oekraïne, het noordwesten van Roemenië en Noord-Servië. Hij vormt het grootste deel van de Pannonische vlakte.

De begrenzingen van de laagvlakte zijn grofweg de Donau in het westen en aan de overige drie zijden de Karpaten. De voornaamste rivier in het gebied is de Tisza. Van de ca. 100.000 km² grote vlakte ligt ongeveer de helft in Hongarije, waar het 56% van het oppervlak beslaat.

Het gebied bestond tot ver in de 19de eeuw vooral uit grasland en moerassen en werd vooral voor de veeteelt gebruikt. Tegenwoordig is het vooral akkerbouwgebied (zie: poesta).

De Grote Hongaarse Laagvlakte wordt onderscheiden van de Kleine Hongaarse Laagvlakte die in Noordwest-Hongarije en de aangrenzende Slowaakse en Oostenrijkse gebieden ligt.

Geografie

De vlakte wordt omsloten door de Dinarische Alpen, de Alpen en vooral de Karpaten. Met name in Hongaarse teksten wordt ook wel over het Karpatenbekken gesproken. De rivier de Donau splitst het gebied ongeveer doormidden.

Met uitzondering van de noordelijke bergstreek ligt heel Hongarije in de Pannonische vlakte. De Grote Alföld vormt, zoals gezegd, het centrum van het gebied, maar ook West-Hongarije wordt tot de vlakte gerekend. Dus zowel het lichtglooiende hart van Transdanubië als de daarvan door het Transdanubische middengebergte (Hongaars: Dunántúli-középhegység) gescheiden Kleine Alföld in het noordwesten.

Aansluitend bij de Kleine Alföld hoort in het noorden ook het laagland van oostelijk Oostenrijk bij de vlakte. Dat geldt ook voor het bij de Grote Alföld aansluitende laagland in Transkarpatisch Oekraïne, in Roemenië en in Servië. Tenslotte wordt de voortzetting van de Transdanubische heuvels in Kroatië tot het gebied gerekend.

De vlakte wordt gevormd door de bodem van de Pliocene Pannonische zee en bestaat uit dikke lagen sediment. Hierop is later een laag löss afgezet waardoor het gebied, hoewel er maar weinig neerslag valt, over het algemeen zeer vruchtbaar is.

Het Transsylvanisch Plateau en de Lučenec-Košice Depressie (beide deel van de Karpaten) worden soms ook tot de Pannonische vlakte gerekend volgens oude of niet-geomorfologische indelingen.

Regio's

De verschillende regio's, die zich niet altijd aan de staatsgrenzen houden, zijn (met doublures):

• Baranya, Baranja (Hongarije, Kroatië)
• Bačka, Bácska (Servië, Hongarije)
• Banaat (Roemenië, Servië, Hongarije)
• Burgenland (Neusiedler Bassin), Oostenrijk
• Crişana (Roemenië)
• de Grote Hongaarse Laagvlakte, Hongarije, Roemenië, Servië
• de Kleine Hongaarse Laagvlakte, Hongarije, Slowakije
• Mačva (Servië)
• Moslavina (Kroatië)
• Podravina (Kroatië, Hongarije, rondom de rivier de Drava)
• Podunavlje (Servië, Kroatië, rondom de rivier de Donau)
• Pokuplje (Kroatië, rond de rivier de Kupa)
• Posavina (Kroatië, Bosnië en Herzegovina, Servië, rondom de rivier de Sava)
• Potisje (Servië, rondom de rivier de Tisa)
• Šajkaška (Servië)
• Semberija (Bosnië en Herzegovina)
• Slavonië (Kroatië)
• Syrmië (Servië, Kroatië)
• Transkarpatië (Oekraïne)
• Vojvodina (Servië)

Zie ook (externe links)

• Pannonië
• Attila de Hun

• Kaart